خشونت‌های فوتبالی لیگ هجدهم

جستجو
۱۳۹۸/۳/۲۲ چهارشنبه
(1)
(0)
خشونت‌های فوتبالی لیگ هجدهم
خشونت‌های فوتبالی لیگ هجدهم

کارشناسان حوزه علوم رفتاری در تبین خشونت‌های فوتبالی لیگ هجدهم تاکید کردند: بستر ظهور ستاره ها و نبود راهکار برای کنترل خشم به ۲ عامل مهم برای رشد و گسترش هولیگانیسم فوتبالی تبدیل شده است.

عدم توجه به آموزش، بستر رشد ستارگان ورزشی، استفاده نکردن از پلیس آموزش دیده، نبود نشاط اجتماعی و اجرایی نشدن قوانین برای بازدارندگی از جمله کلید واژه‌هایی بودند که در میزگرد بررسی خشونت‌های فوتبالی ایرنا از سوی ۲ نفر از کارشناسان حوزه علوم رفتاری مورد استفاده قرار گرفت. «مجید ابهری» نظریه پرداز علوم رفتاری و «مجدالدین مستعان» روانشناس ورزش در این میزگرد حضور داشتند.
آنان با یادآوری پیش زمینه‌های تاریخی هیجان در مردم ایران عنوان کردند: ایرانیان مردمی هیجانی هستند. جبنه های مثبت این نوع رفتار در برخی از مواقع موجب شکل گیری حماسه نظیر فتح خرمشهر خواهد شد و در برخی از مواقع بُعد منفی آن مانند خشونت‌های فوتبالی بروز می‌کند.


 


ابهری: رفتار تماشاگران هدایت شده است نه خودجوش
از لحاظ رفتار شناسی هیچ ورزشی به اندازه فوتبال به افراد هیجان تزریق نمی‌کند و این هیجان تنها به سکوها مربوط نمی‌شود بلکه تمام ارکان فوتبال با آن سر و کار دارند. فراموش نکنیم در تمامی کشورها این هیجان وجود دارد اما چگونگی کنترل این هیجان‌ها مهم است؛ کنترلی که اگر با برنامه و هدفمند شکل گیرد انگلیسی‌ها موفق شدند فوتبال پر حاشیه خود را به یکی از آرام ترین فوتبال های سطح دنیا تبدیل کنند.
در شرایط کنونی هیجان و خشونت‌های فوتبالی به هولیگانیسم تبدیل شده است. به رفتارهای ناهنجار و تخریب گرانه و ناهنجار در زمان برگزاری رقابت‌ها، هولیگانیسم فوتبال گفته می‌شود و شکستن وسایل عمومی و تخریب ورزشگاه‌ها نمودهای بارز آن هستند.
رفتارهای ناهنجار فوتبالی در ایران در حال گسترش است و عدم ارائه راهکار برای کنترل خشونت موجب شده تا فوتبالی که باید الگوی مناسب برای جوانان و نوجوانان باشد به الگویی نامناسب برای آنان بدل شود؛ یعنی کسی که می‌خواهد پولدار و معروف شود دنبال فوتبالیست شدن است و این همان زور زدن برای رسیدن به یک جایگاه است و ابزار رسیدن به این جایگاه مهم نیست.
همچنین فوتبالیست‌ها در بین خود نیز احساس تبعیض می‌کنند زیرا با وجود جوانان مستعد، تمام افراد به جایگاه واقعی خود نمی رسند. ما چرا باید با وجود این استعدادها، دنبال وارد کردن دورگه‌ها و … در فوتبال باشیم!؟ استخدام بازیکن دورگه، برای کشورهای حاشیه خلیج فارس مناسب است که جمعیت شأن حتی به اندازه یک استان ایران نیست.
همچنین فوتبال به وسیله تسویه حساب تبدیل شده است که نمود واقعی آن را می‌شود در دربی‌ها دید؛ شروع و اتمام این بازی در کشور همراه با استرس است و علت این کار را باید در تیتر و تبلیغات روزنامه‌های زرد جستجو کرد که فضا را برای تنش آماده می‌کنند.
مافیایی که پشت این تحریک‌ها خوابیده است را باید نخستین دلیل تأثیر گذار در رفتارهای ناهنجار بدانیم.
مدیریت غیر متمرکز در فوتبال از دیگر دلایل خشونت‌ها است. سی و پنج سال پیش به برخی از باشگاه‌ها پیشنهاد کردم که روانشناس در کنار تیم باشد و باید این فرد متخصص و مجرب باشند تا بازیکنان به الگوهایی مثبت تبدیل شوند، اما این کار صورت نگرفت و خود بازیکنان الگو منفی شدند و تماشاگران هم از آنان تأثیر می‌پذیرند.
لیدرها نیز از این حوادث دور نیستند و در متشنج کردن جو ورزشگاه دخالت دارند. لیدرها و افرادی که پشت تحرکات فوتبال وجود دارند نه تنها خشونت فوتبالی را هدایت می‌کنند بلکه رفتارهای ناهنجار را به سمت مسائل قومی می‌برند که در نهایت به بردن پرچم دیگر کشورها در ورزشگاه خواهند رفت.
البته این اتفاقات خودجوش نیست بلکه هدایت شده است و این حرف را براساس چهل سال تجربه رفتار شناسی مطرح می‌کنم.
اگر روانشناس کنار تیم باشد بدون شک رفتارهای ناهنجار کمتر می‌شود. اما زمانی که رفتار تماشاگران از جایی دیگر هدایت شود که در زمین نیست، نشان می‌دهد که پشت این کارها افرادی هستند که نان آنان از فوتبال است.
اما یکی از مهمترین دلایل برخی از رفتارهای ناهنجار هواداران استفاده از پلیس‌های آموزش ندیده است. بدون شک حضور پلیس بدون آموزش در جریان رقابت‌ها و عکس العمل او در برابر واکنش تماشاگران می‌تواند در نظم ورزشگاه‌ها نقش فراوانی داشته باشد.
برای مهار این خشونت‌ها، آموزش و فرهنگ سازی که به وسیله آن خشونت فوتبال در انگلیس کنترل شد در ایران به حلقه مفقوده تبدیل شده است و تنها شعار آن سر داده می‌شود اگر هم قدمی برداشته شود ناقص است و کارایی لازم را ندارد.
وقتی ستاره ورزشی با هواداران صحبت می‌کند بدون شک زمینه هنجار سازی فراهم می‌شود اما زمانی که بازیکنان در زمین با هم درگیر می‌شوند انتظار نداریم که حرف آنان برد لازم را داشته باشد.
فرضیه رفتارشناسانه «کبریت و انبار باروت» مصداق اتفاقات کنونی فوتبال ایران است. رفتارهای ناهنجار فوتبالی تنها در استادیوم‌ها خلق نمی‌شود بلکه مجموعه‌ای از عوامل است که در نهایت در یک بازی فوتبال واقعیت خود را نشان می‌دهد.
یکی از دلایل این رفتارها کمبود نشاط اجتماعی در جامعه و جای خالی تعریف فرهنگ شادی است. تا زمانی که تنها راه نشاط جوانان فوتبال باشد خشونت‌ها ادامه دارد خشونت‌هایی که یک سر آن در جیب مافیا است؛ مافیایی که درآمد کلانی از فوتبال و نقل و انتقالات آن دارد.
هزینه کم مواد مخدر موجب شده تا شادی جوانان در مصرف گل و مواد مخدر خلاصه شده، در حالی که هزینه‌های گزاف محیط‌های ورزشی مانند شنا و پینت بال موجب شده تا چنین ورزش‌هایی با عدم استقبال جوانان مواجه شوند.
این گرانی در حالی است که مصرف ۱۰ هزار تومان گل برای یک روز چند جوان کافی است. گرانی نشاط اجتماعی و فراهم نبودن بستر برای آن موجب شده تا ورزشگاه‌ها به جایی برای شعار و رفتارهای ناهنجار تبدیل شود.
در حالی که هزینه نشاط اجتماعی در ایران گران است زمان دسترسی به مواد مخدر در کشور کمتر از ۱۵ دقیقه است و نوجوان به راحتی می‌تواند به آن دسترسی داشته باشد؛ دسترسی که مصرف آن در نهایت به خلق نشاط کاذب در فرد تبدیل خواهد شد.
نخستین کار برای کنترل خشونت، کنترل لیدرها است؛ لیدرهایی که جایگاه آنها در سطح تصمیم گیری برای باشگاه است. اگر این افراد کنترل شوند بسیاری از اتفاقات در سکوها کنترل خواهند شد.

 

مشاور،روانشناس و آسیب شناس اجتماعی دکتر مجید ابهری

کانال تلگرام دکتر مجید ابهری
@drmajidabhari

توئیتر دکتر مجید ابهری :
https://twitter.com/drmajidabhari
سایت رسمی دکتر مجید ابهری :
http://majidabhari.ir

ویدئوهای دکتر مجید ابهری
مصاحبه های تصویری👈🏿
http://www.aparat.com/drmajidabhar

شرکت سازنده